Forma prawna działalności gospodarczej – którą wybrać?

Oczywiście, formę warto dostosować do aktualnych potrzeb, ponieważ nie zawsze jesteśmy w stanie ustalić w jakim kierunku rozwinie się nasza działalność. Na szczęście, można dokonać odpowiednich zmian. Firma jednoosobowa czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (w tym ta posiadająca jednego wspólnika) cieszą się największym zainteresowaniem. Na początku działalności, w większości przypadków, najlepszym rozwiązaniem jest jednoosobowa działalność gospodarcza – natomiast, nie jest to rozwiązanie idealne dla każdego przedsiębiorcy. Dlatego w artykule opiszemy inne formy prowadzenia działalności oraz różnice, które między nimi występują.

 

Przed założeniem działalności, kluczową kwestią jest wybranie odpowiedniej formy prowadzenia działalności. Należy wybrać taką, która będzie odpowiednia dla danej branży, rozmiaru przedsiębiorstwa i odpowiedzialności za ewentualne błędy. W Polsce można wybrać kilka, które dzielimy na trzy główne grupy:

  • Jednoosobowe działalności gospodarcze,
  • Spółki osobowe,
  • Spółki kapitałowe.

O jednoosobowych działalnościach pisaliśmy wcześniej, więc zachęcamy do zapoznania się z artykułem opublikowanym na naszym blogu. Spółki prawa handlowego dzielą się na spółki osobowe i kapitałowe. Do tych pierwszych zalicza się spółkę jawną, partnerską, komandytową i komandytowo – akcyjną. Spółkami kapitałowymi są natomiast spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i spółka akcyjna. Poniżej je szczegółowo opiszemy.

Spółki osobowe

Zgodnie z art. 8 ksh Spółka osobowa może we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana oraz spółka osobowa prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą. Jej założenie, jest nieco bardziej skomplikowane, ponieważ wymaga sporządzenia odpowiednich umów, a także rejestracji w KRS. Istnieją cztery rodzaje spółek osobowych, które opisujemy poniżej.

Spółka  jawna

Ich nazwa musi się składać z imion i nazwisk lub firm wszystkich wspólników. Spółki te wymagają rejestracji w KRS.  Są odpowiednią formą działalności dla wspólników, którzy wykonują małą działalność –  której skala jest o niewielkim stopniu ryzyka, ponieważ wspólnicy takiej spółki odpowiadają za wszelkie zobowiązania własnym majątkiem, ale tylko wtedy, jeśli majątek spółki jest niewystarczający na ich pokrycie. Spółki te mogą być tworzone zarówno przez osoby fizyczne, jak i osoby prawne. Spółka jawna nie jest podatnikiem podatku CIT – podatnikami są jedynie jej wspólnicy, którzy płacą podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) lub jeśli wspólnikiem jest osoba prawna – CIT.

Spółka partnerska

Rodzaj spółki osobowej, która umożliwia nawiązanie współpracy pomiędzy dwoma przedstawicielami np. wolnych zawodów (prawnicy, lekarze). Wspólnicy spółki partnerskiej nazywani są partnerami. Za jej zobowiązania odpowiadają wszyscy wspólnicy – partnerzy, lecz jest to odpowiedzialność za zobowiązania powstałe ze względu na ich własną działalność, a nie ze względu na działalność pozostałych partnerów.

Prowadzeniem spraw oraz reprezentacją spółki zajmują się wszyscy na równych zasadach, o ile umowa spółki nie stanowi inaczej. Podobnie, jak spółka jawna, w spółce partnerskiej podatnikami są poszczególni partnerzy, których obowiązuje podatek dochodowy od osób fizycznych. Spółka ta może prowadzić księgowość uproszczoną na zasadach ryczałtu lub księgi przychodów i rozchodów, a także księgowość pełną – jest to obligatoryjne w przypadku, gdy roczny przychód przekroczy 2 miliony złotych.

Spółka komandytowa

Jest to typ spółki osobowej, w której występują dwa rodzaje wspólników: komplementariusze i komandytariusze. Jeden z nich, mianowicie, komplementariusz odpowiada bez ograniczeń za zobowiązania spółki. Odpowiedzialność komandytariusza spółki komandytowej zależy od różnicy wartości tzw. sumy komandytowej względem wniesionego przez komandytariusza wkładu. Jeśli wkład jest równy lub wyższy od sumy komandytowej, komandytariusz nie odpowiada za zobowiązania spółki w ogóle. Taka forma prawna działalności, wymaga już prowadzenia pełnych ksiąg rachunkowych.

Spółka komandytowo-akcyjna

Ten typ spółki łączy w sobie cechy zarówno spółki komandytowej, jak i spółki akcyjnej. Wspólnicy spółki komandytowo-akcyjnej dzielą się na dwa typy: komplementariusze i akcjonariusze. Ich role są bardzo podobne do tych w spółce komandytowej. W przeciwieństwie do komandytariuszy, akcjonariusze nie odpowiadają w ogóle za zobowiązania spółki, a ryzykują jedynie wkładem, który został do niej wniesiony.

Spółka komandytowo-akcyjna jako jedyna spółka osobowa jest podatnikiem CIT oraz wymaga wniesienia kapitału zakładowego co najmniej w wysokości 50.000 złotych. Ma także obowiązek prowadzenia pełnej księgowości.

Spółki kapitałowe

W przypadku spółek kapitałowych,  ich cechą charakterystyczną jest wniesienie stosownego kapitału przy ich zakładaniu. Majątek spółki jest niezależny od pieniędzy wspólników.To co odróżnia spółkę kapitałową od spółki osobowej, jest to, że ma ona osobowość prawną. Przeważnie taką formę działalności wybierają duże przedsiębiorstwa. Wyróżniamy dwa typy spółek kapitałowych, są to:

  • Spółka z o.o ,
  • Spółka akcyjna.

Spółka z o.o

Jest to najbardziej popularny rodzaj spółki kapitałowej. Posiada osobowość prawną i może ją tworzyć jeden lub więcej wspólników. Dodatkowo, jej założycielami mogą być zarówno osoby fizyczne jak i prawne.  Odpowiedzialność za ewentualne zobowiązania jest do wysokości majątku firmy. Minimalny kapitał początkowy to 5000 zł. Prowadząc spółkę z o.o przedsiębiorca ma obowiązek prowadzić pełną księgowość. Samo założenie nie trwa długo, ponieważ możemy to zrobić internetowo poprzez system s24.

Spółka akcyjna

Jest dość złożoną formą, która jest odpowiednia dla tych firm, które planują wejść na giełdę.  Do jej założenia wymagane jest wniesienie kapitału w kwocie co najmniej 100 000 zł.  Zarząd tej spółki jest jedynym organem do jej reprezentowania i prowadzenia spraw. Ma ona charakter osoby prawnej i tym przypadku obowiązkowe jest prowadzenie pełnej księgowości.

Po więcej informacji zapraszamy do naszego biura rachunkowego.  Koszt naszej obsługi przy pełnej księgowości to kwota od 400 zł netto miesięcznie. Oferujemy również pomoc przy zakładaniu każdego typu spółek, ponieważ współpracujemy z zaufanym radcą prawnym.